moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

Gen. Stefan Bałuk – stuletni cichociemny

O wolną Polskę walczył podczas kampanii wrześniowej 1939 roku. Po ucieczce z sowieckiej niewoli jako cichociemny wrócił do okupowanej ojczyzny. Służył w Armii Krajowej i walczył w Powstaniu Warszawskim. Gen. bryg. Stefan Bałuk ps. „Starba” kończy dzisiaj 100 lat.


Generał brygady w stanie spoczynku Stefan Bałuk ps. „Starba” mieszka na warszawskim Żoliborzu. Stan zdrowia nie pozwala mu niestety na huczne świętowanie setnej rocznicy urodzin. Kilku gości do niego jednak przyjedzie. Z życzeniami do jubilata wybiera się m.in. dowódca jednostki GROM pułkownik Piotr Gąsał. To właśnie GROM dziedziczy tradycje cichociemnych – elitarnej formacji w historii naszej armii.

Generał Stefan Bałuk (pseudonimy: „Starba”, „Michał Bałucki”, „Kubuś”, „Michał Zawistowski”) urodził się 15 stycznia 1914 roku w Warszawie. Gdy wybuchła II wojna światowa, studiował prawo na Uniwersytecie Warszawskim. 6 września 1939 roku na ochotnika zgłosił się do 9 Batalionu Pancernego w Lublinie (później przekształconego w Ośrodek Zapasowy Broni Pancernej). Z tą jednostką wycofywał się na wschód. Podczas próby przedostania się na Węgry został aresztowany przez Sowietów. Uciekł z niewoli i ostatecznie w grudniu 1939 roku dotarł do Francji. Zasilił szeregi formowanej tam 10 Brygady Kawalerii Pancernej płk. Maczka, a później 10 Pułku Strzelców Konnych.

Trzy lata później, już w Wielkiej Brytanii, postanowił wrócić do okupowanej Polski. Przeszedł szkolenie wywiadowczo-dywersyjne cichociemnych w szkole wywiadu w Glasgow i otrzymał stopień podporucznika. – Najważniejszą naszą bronią było wszechstronne wyszkolenie. Uczyliśmy się nie tylko posługiwać różnymi rodzajami broni. Sam uczestniczyłem w warsztatach ślusarskich – wspominał kilka lat temu generał podczas jednego ze spotkań w Muzeum Powstania Warszawskiego.

W nocy z 9 na 10 kwietnia 1944 roku został zrzucony na spadochronie na teren okupowanej Polski. W stolicy działał w konspiracji w Wydziale Legalizacji Komendy Głównej Armii Krajowej. Zajmował się tam m.in. fałszowaniem dokumentów i wywiadem. Tuż przed wybuchem powstania warszawskiego sfotografował umocnienia niemieckie w mieście.

W czasie powstania walczył w plutonie „Agaton” batalionu „Pięść”, a później w oddziale osłonowym Komendy Głównej AK. Dzięki jego służbie udało się nawiązać łączność między odciętymi od siebie rejonami walk. Brał m.in. udział w akcji na Dworcu Gdańskim z 21 na 22 sierpnia. Po nieudanej akcji kanałami wrócił na Stare Miasto, a potem przeszedł do Śródmieścia, by przekazać meldunki dowódcy Grupy Północ płk. Karola Ziemskiego (ps. „Wachnowski”) do generała Tadeusza Bora-Komorowskiego. Za ten czyn został odznaczony Orderem Virtuti Militari V klasy.

Po upadku powstania był internowany w oflagu Gross-Born. Uciekł stamtąd w styczniu 1945 roku i wrócił do Warszawy. Działał w antykomunistycznym ruchu oporu. Został aresztowany przez siły bezpieczeństwa i za służbę w AK skazany na dwa lata więzienia. W 1947 roku po ogłoszonej amnestii opuścił areszt.

Przez kilka lat pracował jako taksówkarz, a później zawodowo zajął się fotografią. Od 1952 roku pracował dla Centralnej Agencji Fotograficznej. Gen. Bałuk ma na swoim koncie wiele wystaw zdjęciowych, jest też autorem albumów historycznych i krajoznawczych oraz książek, m.in.: „Wspomnienia Spadochroniarza”, ,,Byłem cichociemnym". Uważa się, że jest jednym z najlepszych powstańczych fotoreporterów, na zdjęciach dokumentował m.in. mieszkańców walczącej stolicy. Jest członkiem Związku Polskich Artystów Fotografików.

W 1999 roku został awansowany do stopnia podpułkownika rezerwy, a siedem lat później do stopnia generała brygady w stanie spoczynku. Jest honorowym obywatelem Warszawy i Tuszowa Narodowego. Od 2010 roku pełni obowiązki kanclerza Kapituły Orderu Wojennego Virtuti Militari. W ubiegłym roku między innymi z jego inicjatywy w Warszawie stanął pomnik Cichociemnych.

O setnych urodzinach gen. Stefana Bałuka pamiętają także pracownicy Muzeum Powstania Warszawskiego, które od kilku dni prowadzi akcję „Dziękuję za wolność”. W tramwajach i autobusach wyświetlane są spoty zachęcające do złożenia życzeń jubilatowi. O włączenie się do akcji proszą muzycy, sportowcy i artyści, m.in. medalistka olimpijska Zofia Klepacka oraz artysta plastyk Przemek Trust Truściński.


Jak złożyć życzenia? Wystarczy wejść na stronę internetową muzeum (fanpage MPW >), pobrać grafikę, wydrukować, a następnie zrobić sobie z nią zdjęcie i zamieścić w sieci za pomocą specjalnej aplikacji. Z propozycji muzeum skorzystało już wiele osób, m.in. dowódca i operatorzy jednostki GROM, dziennikarze z Informacyjnej Agencji Radiowej oraz Paweł Ukielski, zastępca dyrektora Muzeum Powstania Warszawskiego. Jutro muzeum podliczy, ile osób w internecie złożyło życzenia stulatkowi.

Dzisiaj po południu na ulicach Warszawy do składania życzeń zachęcać będą wolontariusze z muzeum Powstania Warszawskiego. – Od godziny 17 życzenia od mieszkańców stolicy dla legendarnego cichociemnego wyświetlane będą też na wieżowcu Marriott w Warszawie – mówi Anna Kotonowicz, rzeczniczka muzeum.

Magdalena Kowalska-Sendek

autor zdjęć: Maciej Nędzyński/DPI MON

dodaj komentarz

komentarze

~Pedro Bossak
1389978060
Z całym szacunkiem DZIEKUJE ZA WOLNOŚĆ PANIE GENERALE... ale gapa do góry nogami na mundurze;/
1E-73-B7-09

Układ nerwowy Mieczników
 
Kto wywalczy tytuł mistrza MMA?
Wojna w świętym mieście, epilog
Wioślarze i triatlonistka na podium
Wszystkie misje AWACS-a
Dwa krążki kajakarki z „armii mistrzów”
Memoriał gen. Andersa coraz bliżej
Polki pobiegły po srebro!
„Sarex”, czyli jeden za wszystkich, wszyscy za jednego
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Nie szpital, a instytut
Na straży nieba
„Pierwsza Drużyna” na start
By Polska była bezpieczna
Polska wiktoria na Monte Cassino
Czego można się nauczyć od żołnierzy?
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Bohater odtrącony
Piedimonte – samobójcza misja
Abramsy w pętli
Tomczyk: „Tarcza Wschód” ma odstraszyć agresora
„Grand Quadriga ‘24”
„Przekazał narodowi dziedzictwo myśli o honor i potęgę państwa dbałej”
MON przedstawiło w Senacie plany rozwoju sił zbrojnych
Po śladach polskich bohaterów
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Cień atomowej zagłady
Camp Miron. Amerykańscy specjalsi w Polsce
Śladami ojca
Nowe zadania szefa SKW
Barbara wzmocni polską obronę powietrzną
Polscy żołnierze stacjonujący w Libanie są bezpieczni
Sejmowa debata o bezpieczeństwie
Dwa srebrne medale kajakarzy CWZS-u
Święto Oddziału Specjalnego ŻW
Flota Bayraktarów w komplecie
Ameryka daje wsparcie
Ostatnia droga Pileckiego
Systemy obrony powietrznej dla Ukrainy
Broń Hitlera w rękach AK
Szachownice nie dotarły nad Finlandię
Żołnierzu, wyślij dziecko na wakacje z Rewitą
Serwis K9 w Polsce
Hełmy – nowoczesne i na miarę
Wielki triumf 2 Korpusu Polskiego
Sojusznicy ćwiczą w Drawsku
Mobilne dowodzenie
NATO on Northern Track
Morska Jednostka Rakietowa w Rumunii
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Krwawa noc pośród puszczy
Pływacy i maratończycy na medal
Zawsze gotowi do pomocy
„Ryś” z laserem
„Sarex ’24”: razem w czasie kryzysu
Obradował Komitet Wojskowy Unii Europejskiej
„Wakacje z wojskiem”, czyli plan na lato
Sukcesy reprezentantek CWZS-u
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Wojskowi medycy niosą pomoc w Iraku
They Will Check The Training Results in Combat
Grupa Północna o wsparciu dla Ukrainy
Dwie dekady ulepszania Sojuszu
Żołnierze ewakuują Polaków rannych w Gruzji

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO